मेरो जन्मदेशमा,
छन ता सबै छन्
रीतिथिति,नियम कानुन
कागजमा।
कसैको कसै माथि विश्वास नभए झैं
अन्धकार लाग्छ भविश्य।

मानौ अब यहाँ घाम लाग्नै छोड्यो
पानी कि पर्दै पर्दैन
कि सम्पूर्ण बगाइदिन्छ
या त बीऊ नै छैन
या उब्जाउ जमीन छैन
यसै कारण होला
ब्याडमा बीजांकुरण
यहाँका लागि नभई
अन्यत्रकै लागि गरिएको
पढाईएको बढाईएको
अन्तैका लागि।

थाहा छैन आफैसित
के छ वा के छैन
न सोध्ने खोज्ने चासो नै छ
जे छ यहाँ दुखै दुख छ
सुख जति टाढा अन्यत्रै छ:
कामै काम छ, दामै दाम छ
दाम त हुने नै भो काम गरे पछि
कामको इज्जत छ रे
जे काम गरे नि राम्रो रे!

गाडी छन् रे
त्यसो त बाटा पनि छन् रे
खुरु खुरु काम गर्छन्,
विरोध गर्ने पनि नियम छ रे
डर पनि छ,
बोल्न देखि बाटो हिड्न सम्म सिक्नु पर्छ रे
डर यसकारण पनि होला
कि ऋण तिर्नु छ
बाँच्नु छ, बचाउनु छ

उही व्यक्ति
यहाँ छाडा पशु जस्तो
उता त संयम, अनुशासित रे,
यहाँ छाडापन नियम जस्तो,
अनुशासन अपवाद
वहाँ अनुशासन नियम जस्तो,
छाडापन अपवाद रे
उही हो व्यक्तिअचम्म लाग्छ!
भन्छन्
त्यसरी नै काम गरे त हुँदो हो स्वदेशमै
तर खोइ काम?

केवल सन्तानको खेति
त्यो पनि वहाँका लागि
खोइ व्यापार? खोइ व्यवसाय?
खोइ सुरक्षा? खोइ बाटो?
जो कमाउन सक्छ ऊ बेइमान
शिक्षक बेइमान, डाक्टर बेइमान,
इन्जिनियर बेइमान, वकिल बेइमान!
नेता बेइमान, सुरक्षाकर्मी बेइमान
कर्मचारीको त झन् के कुरा!

जो जति धेर कमाउछ
ऊ उति धेर बेइमान
जो कमाउन सक्दैन ऊ लाचार
जो बेइमान गर्ने पदमा छैन ऊ दिक्दार!
जहाँ बेइमानीमा इज्जत छ!

शंका गर्नु पर्ने भो
परापूर्व कालदेखि नि यस्तै रैछ हाम्रो देश!
बुद्ध त्यसै जन्मेका होइन रैछन् हाम्रै देशमा
शान्ति नै शान्ति भएको भए
बुद्धको के काम हुन्थ्यो होला र!
फेरि अर्को बुद्ध जन्माउने तयारी मंचन हुदै जस्तो
कति जवाफ दिनु
बुद्ध यहाँ जन्मेका होइनन् भन्नेलाई
बरु तुरुन्तै एउटा अर्को बुद्ध जन्मिए
हुन त बुद्ध जन्मिएर नि
हुने त यस्तै रहेछ।

सेप्टेम्बर २७, २०१३